ik wil…    ai begrijpen     journalistieke voorbeelden      lesmateriaal  

Antwoordmodel: AI-richtlijnen op de nieuwsvloer

Verschillende leidraden bieden handvatten voor de richtlijnen voor NOS Nieuws, zoals die van het ANP. De kern daarvan luidt:

,,We houden in onze productieketen vast aan de nu al geldende lijn mens>machine>mens waarbij het denken en beslissen bij de mens begint en eindigt, mogelijk in de tussenliggende productie geassisteerd door de computer. We gebruiken daarom geen door de computer (of AI) gegenereerde content, ook niet als bronmateriaal, zonder het checken van deze informatie door een mens.’’

Zie ook: Persbureau ANP stelt ‘leidraad met vangrails’ op voor inzet van kunstmatige intelligentie / Villamedia.

Meer uitgewerkt is WIRED: How WIRED Will Use Generative AI Tools | WIRED

Meer algemeen en vooral gericht op het belang van transparantie, is de richtlijn van de Raad voor de Journalistiek van België: Nieuwe richtlijn over het gebruik van artificiële intelligentie in de journalistiek | Raad voor de Journalistiek (rvdj.be)

Op basis van het overzichtsartikel in Villamedia kunnen de studenten tot de volgende richtlijnen komen voor het gebruik van generatieve AI:

  • Publiceer geen journalistiek werk dat tot stand is gekomen m.b.v. generatieve AI (de Volkskrant)
  • Experimenteer, maar gebruik geen interne, vertrouwelijke of privacygevoelige data (DPG Media, NU.nl, Mediahuis) – bijv. DPG werkt met een gesloten systeem, Chat DPG, en experimenteert daarbinnen met o.a. de Brainstormrobot, de Koppenkoning en de Introbot.
  • Publiceer geen werk waarbij generatieve AI is gebruikt zonder goedkeuring van een mens (ANP)
  • Wees transparant als je gebruikmaakt van AI in je journalistieke werk (ANP e.a.)
  • Respecteer auteursrechten van anderen bij gebruik van AI (Roularta Media Groep, de Volkskrant, Mediahuis)
  • AI-gebruik mag als hulpmiddel bij het schrijven van journalistieke stukken (Roularta Media Groep)
  • Generatieve AI mag worden gebruikt ter inspiratie voor koppen, ideeën, potentiële bronnen (ANP e.a.)

Disclaimer: Vanwege de razendsnelle AI-ontwikkelingen, zijn de journalistieke richtlijnen aan verandering onderhevig. Het kan dat sommige van de punten niet meer up-to-date zijn. Omdat studenten zelf een weloverwogen standpunt moeten innemen, blijft de opdracht ook bij veranderde richtlijnen relevant. Daag de studenten uit om de meest recente versies van de verschillende richtlijnen te raadplegen voor inspiratie.