ik wil…    ai begrijpen     journalistieke voorbeelden      lesmateriaal     zoeken

Deepfake Factcheck

Met het verschijnen van de tv-serie ‘Welmoed & de sexfakes’ laaide het publieke debat rondom deepfake video’s op. De presentatrice kwam erachter dat ze in een deepfake pornofilm speelt, die schrikbarend echt lijkt. Ze besluit op zoek te gaan naar de daders. Het vinden van de persoon die een deepfake plaatst, kan een taak voor journalisten zijn. […]

Rule of 10 – Brainstorm met ChatGPT

Opdracht Misschien heb je het al eens gehoord: ChatGPT kan een goede hulp zijn in brainstormsessies. Het systeem komt alleen nooit meteen tot het beste resultaat. Om je resultaten te verbeteren, kun je de Rule of 10-methode gebruiken, een brainstormmethode die veel gebruikt wordt in de ICT.    Stap 1:   Laat ChatGPT tien verhaalideeën voor je […]

Panama papers in het klein

Opdracht Je gaat vandaag aan het werk met Google Pinpoint om documenten te doorzoeken en een onderzoeksidee uit te werken. Je kunt deze opdracht individueel uitvoeren als jullie met maximaal tien studenten zijn. Bij een grotere groep is het raadzaam om in duo’s of drietallen samen te werken. Stap 1 Bekijk deze video met uitleg […]

Herken deepfakes

Door AI gegenereerde afbeeldingen komen steeds meer voor en worden steeds overtuigender. Ze staan bekend als deepfakes. Hoe realistisch of ‘goed’ zijn deepfakes eigenlijk? En kun jij het verschil zien tussen synthetische en authentieke media? In deze oefening doe je de quiz Detect Fakes van het MIT Media Lab om te testen of je nep-inhoud […]

Deep- of Fair Fake?

Journalist Nick Kivit maakte een video-oproep om in contact te komen met Oekraïense journalisten. Hij sprak in de video vloeiend Oekraïens, omdat hij dacht dat dit zijn bereik en impact zou vergroten. Opvallend genoeg deed Kivit dat met deepfake methodes, want hij spreekt helemaal geen Oekraïens. Vind jij dat kunnen? Heiligt het doel de middelen? […]

Kun jij het algoritme kraken?

Opdracht Algoritmes worden vaak black boxes genoemd. Mysterieuze systemen, waarvan maar weinig mensen weten hoe ze precies werken. Dat is niet alleen omdat het ingewikkelde materie is, maar ook omdat ontwikkelaars vaak niet transparant zijn over de manier waarop AI werkt en getraind is. In deze oefening word je uitgedaagd om de rol van onderzoeksjournalist […]

Pitchen met ChatGPT

Opdracht ChatGPT kan je op allerlei manieren helpen in het journalistieke proces, maar je moet wel weten wat het wel en niet kan. We gaan vandaag ontdekken op welke manieren je generatieve AI kunt inzetten bij het bedenken en opstellen van een journalistieke pitch. Je maakt deze opdracht in tweetallen. Opmerking voor de docent: Bij […]

Generatieve AI zit vol vooroordelen – en daar kun jij wat aan doen

‘Humans are biased. Generative AI is even worse’, luidt de kop boven een artikel van het Amerikaanse mediaplatform Bloomberg. Journalisten ontdekten dat Midjourney, een generatieve AI-tool die afbeeldingen creëert, CEO’s bijna altijd afbeeldt als oude, witte mannen. Vrouwen zijn zelden CEO, arts of rechter. Mannen met een donkere huid zijn criminelen, en vrouwen met een […]

Herken de valkuilen

Opdracht In deze opdracht bestudeer je de achttien valkuilen waar journalisten vaak intrappen als ze verhalen over AI maken. En belangrijker nog: je bedenkt hoe jij deze vergissingen kunt voorkomen. Succes! Instructies Lees de lijst met achttien veelvoorkomende valkuilen. Verdeel de klas in groepjes van vier. Ieder van de groepjes bestudeert één van onderstaande artikelen.The […]

AI-richtlijnen op de nieuwsvloer

Oeps! Het NOS Journaal sloeg in augustus 2023 de plank mis met een AI-gegenereerde foto van verknipte . Geen van de betrokken redacteurs had in de gaten dat het niet ging om een echte afbeelding.  Het incident staat niet op zichzelf. Steeds meer redacties onderkennen dan ook de noodzaak van richtlijnen voor het gebruik van […]